1. ตรวจหมายให้ครบทั้งหน้าและหลัง
ดูชื่อหน่วยงาน เลขคดีหรือเลขรับแจ้งข้อหา ชื่อผู้ถูกเรียก ฐานะพยาน ผู้ต้องหา หรือจำเลย วันเวลา สถานที่ และชื่อเจ้าหน้าที่ผู้รับผิดชอบ หากสงสัยว่าเป็นเอกสารปลอม ให้ติดต่อหน่วยงานจากหมายเลขทางการที่ค้นหาเอง ไม่ใช้เฉพาะเบอร์ที่ผู้ส่งให้มา
2. อย่าเพิกเฉยต่อกำหนดนัด
การไม่ไปโดยไม่มีเหตุอาจทำให้เกิดขั้นตอนทางกฎหมายต่อเนื่อง หากติดเหตุจำเป็น ให้ติดต่อหน่วยงานโดยเร็ว ขอคำแนะนำเรื่องการเลื่อน และเก็บหลักฐานการติดต่อ การเลื่อนไม่ได้เกิดขึ้นเพียงเพราะส่งข้อความไว้ ต้องได้รับการยืนยันจากผู้มีอำนาจ
3. เข้าใจฐานะของตนก่อนให้ข้อมูล
สิทธิและหน้าที่ของพยาน ผู้ต้องหา และจำเลยไม่เหมือนกัน ผู้ต้องหาหรือจำเลยมีสิทธิได้รับทราบข้อกล่าวหา ปรึกษาทนาย และต่อสู้คดีตามกระบวนการ ไม่ควรลงชื่อในเอกสารที่อ่านไม่ครบหรือไม่ตรงกับที่พูด หากต้องแก้ไข ให้แก้ก่อนลงชื่อและขอสำเนาไว้
4. รักษาหลักฐาน ไม่ลบ ไม่สร้างเพิ่ม
สำรองแชต ภาพ กล้องวงจรปิด ตำแหน่ง เอกสารการเงิน รายชื่อพยาน และลำดับเหตุการณ์ เก็บอุปกรณ์ต้นฉบับไว้ ห้ามตัดต่อ สร้างข้อความย้อนหลัง ชวนพยานให้พูดตรงกัน หรือกดดันคู่กรณี เพราะอาจทำให้ความน่าเชื่อถือลดลงและเกิดปัญหาใหม่
5. เตรียมข้อมูลให้ทนายอย่างเป็นระบบ
- หมายทุกหน้า ซองหรือหลักฐานวันที่ได้รับ
- บัตรประชาชนและข้อมูลติดต่อ
- ลำดับเหตุการณ์แบบวันต่อวัน
- ไฟล์หลักฐานต้นฉบับและรายชื่อพยาน
- เอกสารการติดต่อกับตำรวจ อัยการ ศาล หรือคู่กรณี
- ข้อมูลเรื่องงาน ครอบครัว สุขภาพ และหลักประกัน หากต้องใช้ประกอบคำร้อง
สิ่งที่ไม่ควรทำ
- หลบหมายหรือย้ายที่อยู่โดยไม่รับเอกสาร
- โพสต์รายละเอียดคดีหรือโจมตีคู่กรณีบนสื่อสังคม
- ลบแชต ทำลายเอกสาร หรือติดต่อชี้นำพยาน
- เชื่อคำรับรองว่า “ไม่มีอะไร” โดยไม่อ่านเอกสาร
- ลงชื่อถ้อยคำที่ไม่ตรงความจริงหรือยังมีช่องว่าง
คำถามที่พบบ่อย
ได้รับหมายเรียก แปลว่ามีความผิดแล้วหรือยัง?
ยังไม่ใช่คำตัดสิน หมายอาจเรียกในฐานะพยานหรือผู้ต้องหา และคดียังต้องผ่านการรวบรวมพยานหลักฐานกับกระบวนการพิจารณา
ให้ทนายไปแทนได้ทุกกรณีหรือไม่?
ไม่เสมอไป บางนัดต้องไปด้วยตนเอง ควรให้ทนายตรวจหมายและสอบถามหน่วยงานที่ออกหมายก่อน
ควรคุยกับคู่กรณีเพื่อจบเรื่องเองไหม?
ต้องระวัง เพราะคำพูดอาจถูกนำไปใช้เป็นหลักฐาน และบางคดีไม่ยุติได้ด้วยการตกลง ควรประเมินข้อหาและหลักฐานก่อนติดต่อ
แหล่งข้อมูลเพิ่มเติม: สำนักงานศาลยุติธรรม (โปรดตรวจประกาศและขั้นตอนล่าสุดจากหน่วยงานโดยตรง)
ต้องการให้ช่วยตรวจเอกสารหรือประเมินขั้นตอน?
เตรียมเอกสารและลำดับเหตุการณ์เท่าที่มี แล้วติดต่อเพื่อประเมินข้อเท็จจริงก่อนตัดสินใจ
ปรึกษาเบื้องต้น ดูบริการที่เกี่ยวข้อง